FATİH BELEDİYESİ
ETÜD PROJE MÜDÜRLÜĞÜ
ÜSKÜPLÜ YAHYA PAŞA SIBYAN MEKTEBİ RÖLÖVE-RESTİTÜSYON-RESTORASYON RAPORU
ÜSKÜPLÜ YAHYA PAŞA SIBYAN MEKTEBİ RÖLÖVE-RESTİTÜSYON-RESTORASYON RAPORU
İÇİNDEKİLER
1. TARİHSEL ARAŞTIRMALAR
1.1 OSMANLIDA SIBYAN MEKTEPLERI GELISIMI
1.1.1 SIBYAN MEKTEPLERİNİN MİMARİSİ
1.2 16.YÜZYIL SIBYAN MEKTEPLERİ ÖRNEKLERİ
1.3 ÜSKÜPLÜ YAHYA PAŞA SIBYAN MEKTEBİ TARİHÇESİ
2.RÖLÖVE RAPORU
2.1 PLAN ÖZELLİĞİ
2.1.1 BODRUM KAT PLAN ÖZELLİĞİ
2.1.2 ZEMİN KAT PLAN ÖZELLİĞİ
2.1.3 ASMA KAT PLAN ÖZELLİĞİ
2.2 CEPHE ÖZELLİĞİ
2.2.1 BATI CEPHESİ
2.2.2 KUZEY CEPHESİ
2.2.3 DOĞU CEPHESİ
2.2.4 GÜNEY CEPHESİ
2.2.5 YAPI ÜST ÖRTÜSÜ
2.3. KALEM İŞLERİ
2.4 BAHÇE DUVARLARI
2.5 YAPIDAKİ BOZULMALAR
3.RESTİTÜSYON RAPORU
4.RESTORASYON RAPORU
1. TARİHSEL ARAŞTIRMALAR
1.1 OSMANLIDA SIBYAN MEKTEPLERI GELISIMI
Anadolu Türk mimarisinde Sıbyan Mektepleri yaygın olarak Osmanlı mimarisinde görülür. Özellikle gelişme döneminden itibaren mektep mimarisinde sayısal ve niteliksel gelişmeler, Osmanlı’nın son dönemine dek devam eder.
Türk Mimarisinde, Osmanlı öncesi Sıbyan Mekteplerine rastlanır. Mısır’da 1250-1390 yılları arasında hüküm süren Türk Memlükleri devrinde yapılan külliyelerde , sebil-ül küttab diye adlandırılan Sıbyan Mektepleri yapılmıştır. Ancak bu yapıların mimarisi, plan ve mekan anlayışı Osmanlı mekteplerinden farklıdır.
Osmanlı Sıbyan Mekteplerinin mimari kaynağını Anadolu’da aramak daha bilimsel olacaktır. Nitekim Osmanlı yapıları (cami, medrese, türbe, han, saray … gibi) Selçuklu mimari uslubunu özümseyen yeni etki ve gelişimlerin sentezidir. Selçuklu medreseleri ile Osmanlı medreseleri tasarım amacı itibari ile genelde aynıdır. Osmanlılar medreselerdeki birimleri ve dershaneyi kubbe ile örtmekle, Selçuklu medrese şemasına yeni boyut getirmiştir. Bu tip örnekler diğer yapı tiplerinde de görülebilir.
Osmanlı Sıbyan Mekteplerinin köklerini, Osmanlı öncesi Anadolu Türk Mimarlığında araştırılmalı. Osmanlı mektepleri ya tek ya da çift birimlidir. Çift birimli mekteplerde iki dershane vardır. Biri yazlık, diğeri kışlık dershanedir.
Çift birimli Sıbyan Mekteplerinin planları, Selçuklu medreselerinde görülen yazlık, kışlık dershane eyvanları ile aynı planı ihtiva eder. Kayseri Hacı Kılıç Camii ve Medresesinin eyvanları en güzel örneğidir. Osmanlı mekteplerinin Selçuklu geleneğini devam ettirdiği veya esinlendiği düşünülebilir. Tek birimli Sıbyan Mekteplerini de Karamanlı eseri olan Konya’daki Hasbey Da-rül Huffazı model olmuş olabilir. Türk mimarisinde Sıbyan Mektebi mimarisi ancak Osmanlı mimarisinde oluşumunu ve gelişimini tamamlayabilmiştir. Osmanlı mimarisinde Sıbyan Mektepleri, kendine has karakteri ile İslam ve Türk mimarisinde özel bir yer tutmaktadır.
1.1.1 SIBYAN MEKTEPLERİNİN MİMARİSİ
1-Plan: Osmanlı mimarisinde görülen Sıbyan Mekteplerinin büyük çoğunluğu kare planlıdır. Nadir olarak dikdörtgen plan görülür. Sıbyan Mekteplerinde plan çeşitliliğine pek rastlanmaz. Bu yapıların planlamasında en önemli ve ortak özellik, mekteplerin boyutlarının hemen hemen aynı boyutlarda (8×8:64 m2 ) olmasıdır.
Külliyeler içinde yeralan Sıbyan Mektepleri , Osmanlı mimarisinde külliyenin odağı olan camiden mümkün olduğu kadar uzaklaştırılmıştır. Külliye tasarımında, mekteplerin simetriyi tamamlayan yapılar olduğu dikkati çeken unsurdur.
Mahalle mektepleri, sokakların kesiştiği ve mahallenin ortası sayılabilecek yerlerde ve özellikle köşebaşlarında yapılmışlardır.
2-Malzeme: Osmanlı Sıbyan mekteplerinde genellikle iki malzeme kullanılır. Kesme taş ve tuğla. Mektepler, ya kesmetaştan inşa edilirler ya kesme taş-tuğla karışımı almaşık denilen düzende inşa edilirler. Almaşık örgülü veya kesmetaştan yapılmış mekteplerin, önemsiz cepherinde moloz taştan örgü düzenine rastlanır.
Sıbyan Mekteplerinin en dikkat çekici özelliği , duvar malzemesi olarak ahşabın (benim gördüğüm kadarı ile) hiç kullanılmamış olmasıdır.
3-Üst Yapı(Mimari elemanlar, Cepheler): Sıbyan mekteplerini, genellikle kare planlı olduklarından dolayı sütun, paye gibi taşıyıcılara rastlanmaz. Bu yapılarda sınırlayıcı ve taşıyıcı özelliğe sahip duvarlar en önemli elemandır. Sıbyan mektepleri ufak boyutlarda oldukları için, statik amaçlı duvar payelerine de gerek duyulmamıştır. Kübik bir forma sahip mekteplerin cephelerinde, sivri kemerli üsr kat pencereleri ve dikdörtgen alt kat pencereleri ile kitlesel görünüm yumuşatılmıştır. Sıbyan Mekteplerinde pencere ve kapılar diğer anıtsal yapılara göre daha ufak ölçülerdir. Bu uygulama yapıların amacı ile bağlantılıdır. Bazı çift birimli mekteplerin yazlık birimlerinin eyvanla açıldığı görülür. Tek birimli mekteplerin girişlerine bazen sundurma veya sütunlu revak bulunmaktadır.
4-Örtü Sistemi: Osmanlı Sıbyan Mekteplerinde, örtü sistemi çoğunlukla kubbedir. Kubbeden sonra en çok ahşaptan düz çatı sistemi kullanılmıştır. Pek az örnekte ise kubbe ve tonoz birlikte kullanılmıştır.
Mektepler kare oldukları için kubbe çok kullanıla gelmiştir. Kubbeli yapılarda geçiş öğesi genelde tromp ve pandantiftir.
1.2 16.YÜZYIL SIBYAN MEKTEPLERİ ÖRNEKLERİ
YAVUZ SULTAN SIBYAN MEKTEBİ (1528-1535)
Yavuz Selim Camii kuzeybatı köşesinde tek birimli bir yapıdır. Kare planlı 6.70 m. çapında kubbeye sahiptir. Kubbe sekizgen kasnak yardımıyla pandantiflere oturmaktadır. Giriş kısmı revaklı olup geniş bir saçakla örtülüdür. Almaşık duvar örgüsüne sahiptir. Kuzey duvarında ocak iki yanında niş vardır.
YAVUZ SULTAN SIBYAN MEKTEP PLAN KROKİSİ
EDİRNE SELİMİYE SIBYAN MEKTEBİ (1569-1575)
Sinan’ın tasarladığı yapı Davut ağa tarafından yapılmıştır. Tek birimli yapının önünde dikdörtgen planlı giriş bölümün vardır. Almaşık duvar örgüsüne sahiptir. Mektep içinde mihrap nişi ve ocak vardır. Mektep bugün çocuk kütüphanesi olarak kullanılmaktadır.
EDİRNE SELİMİYE SIBYAN MEKTEP PLAN KROKİSİ
EDİRNE SELİMİYE SIBYAN MEKTEP KESİT KROKİSİ
KARA AHMET PAŞA MEKTEBİ
15.yy.-16.yy.tipik mekteplerindendir. Yazlık ve kışlık olmak üzere 2 birimden oluşur. Almaşık duvar örgülü yapı duvarları 80 cm. dir.Kırma çatılı yapı ahilik araştırma merkezi tarafından kullanılmaktadır. Pencere söveleri mermerdir. Dikdörtgen formlu pencere üstlerinde sivri kemer hafifletme kemeri vardır.
KARA AHMET PAŞA MEKTEBİ
ŞAH-I HUBAN MEKTEBİ (1585-1595)
Şah-ı Huban mektep ve türbesi aynı avlu içinde yer alırlar. Türbe Sinan yapıları arasında geçse de mektep ile ilgili bir bilgi yoktur. Plan tipolojisi dikkate alındığında 16.yy. yapısı olması kuvvetli bir ihtimaldir. ‘ kubbeli 2 mekândan oluşur. Yazlık ve kışlık olarak bu mekanlar ayrılırlar. İç ölçüleri 6.6x 6.87 dir. Duvar kalınlığı 95 cm.’ dir. Kubbeli mekanların önünde ahşap direkli giriş saçağı bölümü vardır.
ŞAH-I HUBAN MEKTEBİ VE TÜRBESİ PLAN KROKİSİ
ŞAH-I HUBAN MEKTEBİ VE TÜRBESİ
RÜSTEM PAŞA MEKTEBİ (1540-1550)
Üsküdar da Doğancılar Caddesi üzerindeki yapı biri yazlık, biri kışlık olarak iki birimden tasarlanmıştır. Yazlık olan bölüme giriş bölümü de diyebiliriz çünkü 2 tarafı da açıktır. 2 mekanda tek çatı altında toplanmıştır. Beşik çatı duvar olmayan yazlık bölümde sütunlara taşıtılmıştır.
RÜSTEM PAŞA MEKTEBİ PLAN KROKİSİ
RÜSTEM PAŞA MEKTEBİ
1.3 ÜSKÜPLÜ YAHYA PAŞA SIBYAN MEKTEBİ TARİHÇESİ
KONUMU: Üsküplü Yahya Sıbyan Mektebi Eminönü İlçesinin Kadırga semtinde yer almaktadır. Kadırga Limanı Caddesi ile Katip Sinan Sokak’larının kesiştiği köşede konumlanmıştır.
TARİHÇE: II. Beyazıt’ın damadı olan Yahya Paşa tarafından 1506 tarihinde yaptırılmıştır.
Bina yaklaşık aynı ölçülere sahip, kubbeyle örtülü iki kare planlı mekan (derslik, eyvan) ve bunların önüne yerleştirilmiş revak bölümünden oluşmaktadır. Bir bahçe içerisine yerleştirilmiştir.
Üsküplü Yahya Paşa Sıbyan Mektebi
2. RÖLÖVE RAPORU
16. yüzyıl yapısı olan sıbyan mektebi günümüze ulaşıncaya kadar birkaç değişiklik geçirmiştir. Bunu yapıdaki izlerden, dönem sıbyan mektebi plan özelliklerinden ve eski haritalardan tespit edilmektedir. Kagir sistemde yapılan yapı iki mekandan oluşur. Günümüzde depo olarak kullanılan sıbyan mektebi bakımsızlıktan dolayı kötü durumdadır. Parsel içinde yakın dönemde yapılmış binalarda bahçe alanını daraltmış ve yapıyı görsel açıdan kapatmışlardır. Yakın dönemde geçirdiği yangın neticesinde özellikle kubbe alt bölümünde siyah bir kir tabakası oluşmuştur.
VAZİYET PLANI
2.1 PLAN ÖZELLİĞİ
Özgününde tek katlı olan yapı 20.yüzyılda eklenen ahşap asma katı ile 2 katlı olarak kullanılmaktadır.
2.1.1 BODRUM KAT PLAN ÖZELLİĞİ
Özgününde bodrum katı olmayan yapıya zemin katın kotunun yol kotundan daha yukarda olmasından yararlanılarak yakın dönemde bodrum kat ilavesi yapılmıştır. 5.70 m.x 5.60 m. ebadında kare planlı tek hacimli dükkan alanı sonradan kazılarak yapılmıştır. Cephesi Kadırga Limanı Caddesine bakar.
BODRUM KAT PLANI
2.1.2 ZEMİN KAT PLAN ÖZELLİĞİ
Yapı 8.50 m. X 15.88 m. Ebatlarında dikdörtgen formdadır. Yapıya bahçe içinden girilir. Bahçe içine ise Fevziye Mektebi Sokak ile Kadırga Limanı sokaktan girilebilmektedir. Eski haritalarda da görüldüğü üzere Kadırga Limanı caddesinden bahçeye merdiven ile çıkılmaktadır. Mevcut basamaklarda taş olup özgündür. +7.18 kaldırım kotundan 6 rıhtlı merdiven ile bahçe giriş kapısının olduğu giriş sahanlığına çıkılır. Ahşap iki kanatlı kapı özgündür ancak bakımsızlık ve zaman aşımından dolayı alt tablasında malzeme kaybı olmuş, ahşap birleşimlerde açılmalar meydana gelmiştir. Giriş kapısından girilen sahanlık +8.31 kotundadır. Bahçeye burada da bulunan 6 rıhtlı merdivenden ulaşılır. Bahçe kotu +9.16 kotundadır. Merdivenlerin sağında sıbyan mektebi yer alır. Yakın dönemde giriş merdivenleri ile sıbyan mektebi arasında, güney bahçe duvarına bitişik konumlanmış tek katlı yapı depodan sorumlu olan kişilerce kullanılan bir ofistir.5.12 m.x 1.81 m. Ebatlarındaki yapı sıbyan mektebine giriş kapısı açıklığını engellemeyecek şekilde konumlandırılmıştır.
ZEMİN KAT PLANI
Yapıya batı cephesinde yer alan kapıdan girilir. Zemin kat tek bir hacimdir. Aslında 2 mekandan oluşan yapı onarımlar ve tadilatlar sonucunda tek mekan olarak günümüze ulaşmıştır. 2 kare planlı mekandan oluşan dikdörtgen formu yapının üst örtüsü de 2 kubbe ile geçilmiştir.
Batı cephesinde 3 adet pencere açıklığı vardır. Ancak bu açıklıklardan kuzey batı köşesine yakın olan pencere 18. Yy.-19.yy.’ daki onarımlarda eklenmiş olması yüksek olan kagir sistemdeki tek katlı yapıdan dolayı kapatılmıştır. Bu pencerenin solundaki pencere ise yakın dönemde kapatılmıştır. Bu cephe duvarında 1 adette niş bulunur.
Kuzey duvarında ise 1 adet pencere vardır. Bu pencere açıklığı da kapatılmıştır. Ancak cephe pencere açıklık üst pencere ayna sistemi dikkate alındığında bu pencerenin üst aynası ve sövesinin olmaması yakın dönemde açıldığını gösterir. Muhdes pencerenin sağ tarafında bir niş vardır.
Doğu duvarında ise mekana bakan 4 adet pencere vardır. Bu pencereler yakın dönemde iç kısımdan örüle duvarlar ile kapatılmıştır. Doğu duvarına bitişik konumlanmış ahşap limon kirişli merdiven ilede asma kata ulaşılmaktadır.
Güney duvarında da 2 adet pencere vardır. Bu pencerelerde diğer pencerelerinin büyük bir kısmında olduğu gibi yakın dönemde iç bölümüne örülen duvar ile kapatılmıştır.
Zemin döşemesi muhdes olup şaptır. Duvarlar horasan sıvadır ve özgündür. Ortalama 120 cm. olan kagir duvarlarda pencere açıklıklarının iç bölümlere bakan bölümlerinde de dış pencere söveleri gibi mermer söveler vardır. Pencere açıklıkları ortalama 0.95 m. X1.55 m. dir. Pencere iç denizlikleri değişken kotlardadır. Yakın dönemde şap atılarak özgünlüklerini kaybetmişlerdir. Pencerelerin cepheye bakan ön kısmında lokmalı demir parmaklıklar vardır. Doğramaları muhdes olup ahşaptır.
2.1.3 ASMA KAT PLAN ÖZELLİĞİ
Ahşap kiriş sistemi ile yapılmış ahşap asma kata doğu duvarına bitişik konumlanmış ahşap merdiven ile çıkılır. Ahşap asma kat döşemesi 2 mekanın tamamını kapatacak şekilde yapılmamıştır. Kuzeydeki mekanın bir kısmı galeri olarak bırakılmıştır. Ahşap merdivenlerle çıkılan sahanlıktan da 2 basamakla güneye bakan mekan üzerindeki döşeme üst kotuna ulaşılır. Ahşap makaralı sistemde yapılmıştır ve kötü durumdadır. Ahşap döşemenin bazı bölümleri sehim vermiştir ve ağırlık taşıyamayacak durumdadır. Asma kat ahşap kiriş sistemi duvarlara ahşap payanda sistemi ile taşıtılmıştır.
Üst kotta yapının tepe pencereleri bulunmaktadır. Doğu cephesinde 2 adet sivri kemerli tepe penceresi vardır.2 pencerede kapatılmıştır. Kuzeybatı köşesine yakın olanı önündeki dönem eklentisi nedeni ile kapatılmıştır.
Kuzey cephesinde yine sivri kemerli 2 adet tepe penceresi vardır. Bunlarda yakın dönemde kapatılmıştır.
Doğu cephesinde batı cephesinde olduğu gibi 4 adet tepe penceresi bulunur. Kuzey mekânına bakan pencere aksları batı pencere aksları ile aynıdır. Güney mekandakiler ile batı cephesinde giriş kapısnın üst kısmındaki geniş kemer açıklığının karşısındadır. Bu pencereler kapatılmamıştır.
Güney duvarında da kuzey duvarı pencere açıklıklarının karşı aksında 2 adet sivri kemerli tepe penceresi bulunur.
Pencere üst kemerleri sıvaların bozulması nedeni ile özgün formlarını kaybetmiştir. Denizlikler sıvalıdır. Bazı pencere denizlik sıvaları döküldüğünden alt kısımdaki kaba yonu taş duvar görülmektedir. Pencerelerde ahşap doğramalı dışlıklar vardır ki çoğu çürümüş yada kopmuştur.
ASMA KAT PLANI
2.1.4 YAPI ÜST ÖRTÜ SİSTEMİ
Yapı 2 kare formun birleşiminden oluşmuş dikdörtgen planlı kagir sistemde yapılmış bir binadır. Batı cephesi dışındaki diğer cepheleri kesme taş olan yapıyı 2 adet kubbe örter. Kubbeler onikigen kasnak üzerine oturur. Kasnaklar pandantiflerle kagir beden duvarına taşıtılır. İki mekan arasıda kemer ile geçilmiştir. 2 kubbe kasnakları doğu- batı orta aksında birleşir. Bu bölüm alt kısımda 2 mekan arasındaki kemer sistemine oturur.
18. yy.- 19. Yy. da eklenen kuzey köşedeki tek katlı yapı çatısı tek eğimlidir ve batı yönünde eğime sahiptir. Çatı sistemi ahşap strüktürlü olup üzeri yalıtım levhası ile kaplıdır. Güney duvarına bitişik yapılan tek katlı muhdes eklentinin üst örtüsüde tek eğilidir ve eğim yönü kuzeye doğrudur.
2.2 CEPHE ÖZELLİKLERİ
2.2.1 BATI CEPHESİ
Kaba yonu taş duvar örgüsüne sahip olan cephe açıklıklar ve pencere düzeni açısıdan diğer cephelerden arklıdır. Yapıya giriş sağlayan kapı ve solundaki mermer söveli pencere üst kısmı +4.53 üst kotu olan geniş bir tuğla kemerin iç kısmında kalır. Buda bize bu bölümün daha sonraki bir dönemde kapatıldığını göstermektedir. Büyük bir olasılık ile bu kısım 18 yy.-19. Yy. da kapatılmıştır. Kemer alt kısmı dolu tuğla ile kapatılmıştır. Yakın zamanda da çimento harç müdahalesinde bulunulmuştur. Mermer söveli pencere önü zemin kat pencerelerdeki gibi lokmalı parmaklıklıdır. Ancak pencere ebadı diğer pencerelerden kısadır. Kuzey bölümdeki mekana açılan 1 adet pencere bu cephede görülür. Pencere tuğla ile örülerek kapatılmıştır. Aslında cepheye açılan 3. Pencere yine dönem eklentisi olan kuzeybatı köşesindeki tek katlı yapının arkasında olduğundan görülememektedir. Dönem eklentisi olan yapı giriş kısmı ile aynı dönemde yanı 18.yy.-19.yy da yapılmıştır. Bu yapıda kagir sistemde yapılmıştır ancak; itina ile yapılan bir ek değildir. Çünkü batı cephesine bakan pencere mermer söveli iken kuzey yönündeki pencere etrafına ahşap çerçeve ile dönülmüştür. Çatı sistemi ahşap olan yapının çatı arasında kalan yan duvarları bağdadi sıvadır ki büyük bir bölümü dökülmüştür.
Zemin kat pencereleri dikdörtgen formda ve düz atkıdır. Ön bölülerinde lokmalı demir parmaklık vardır.
Bu cephede tepe penceresi 1 adettir. Kuzey bölüme bakan sivri kemerli tepe penceresinin solunda kalan pencere dönem eklentisi olan yapının çatı arasında kalır.
+4.65 kotunda betonarme bir saçak yapılmış ve üst kısmı alaturka kiremit ile kaplanmıştır.
Yapı üst örtüsü kurşun kaplamadır. Zaman içinde hasar gören kurşunlar onarımlar ile kısım kısım değiştirildiğinden derzleri kaymaktadır.
BATI CEPHESİ
BATI CEPHESİNDE YAPIYA GİRİŞ KAPISI ÜSTÜNDEKİ KEMER
BAT ICEPHESİ
Bu cephenin güney köşesinden muhdes ofis yapısı da yaslanmaktadır.
Cephede ciddi oranda malzeme kaybı ve kararma gözlenmektedir. Döen eki olan yapıda taş derzleri boşalmıştır. Sıvaları dökülmüştür. Pencere ahşap ve mermer söveleri bozulmuştur. Çatı örtüsü yalıtım malzemesi ile kaplanmıştır.
2.2.2 KUZEY CEPHESİ
Yapı kuzey cephesi kesme taş örgülüdür. Yakın dönemde derzleri yenilenmiştir. Cepheye sıbyan mektebinin kuzey yönündeki mekanından zemin katta 1, üst kotta 2 pencere açılır. Tepe pencereleri sivri kemer ile geçilmiştir. Yakın dönemde içleri örülerek kapatılmıştır. Zemin kotta kapatılan pencere açıklığı muhdes olup yakın dönemde açılmıştır. Çünkü sövesi ve üstsivri kemeri yoktur ve diğer pencerelerle uyumsuzdur. Dönem eklentisi olarak görülen yapının kuzey duvarının sıbyan mektebi ile aynı dönemde örüldüğü bu cephedeki taş geçş ve derz aksından anlaşılmaktadır. Büyük olasılıklar sıbyan mektebi önünde ön kısmı açık yanları kapalı revak kısmı vardı ve 18.yy-19.yy.’ da revak olan bölüme kuzey köşesinde ön ve yan duvar eklenmesi sonucunda bir mekan daha katılmış oldu. Bu mekana kuzey cephesinde
revağa bakan pencerenin açılıp daratılması ile oluşturulan bir kapıdan girilmektedir. Çatı eğim yönü batıdır.
Cephede ciddi anlamda kararma vardır. Saçak ve kasnak silmelerinde malzeme kaybı ve aşınması yüksek orandadır. Silme alınlarındaki kurşunlrda bozulmalar vardır.Kasnaktaki taş derzlerinde boşalma görülür. Demir kılıçlamalarda paslanma ve pasın akmasından dolayı bu bölümlerde kirlenmeler vardır. Beden duvar diplerinde çiçeklenmeler olmuştur.
KUZEY CEPHESİ
KUZEY CEPHESİ
2.2.3 DOĞU CEPHESİ
Zemin ve üst kot pencere aksları aynıdır. Cepheye 4’ er adet zemin kat ve ‘ 4’ er adet üst kot penceresi açılır. Zemin kot pencereleri dikdörtgen formlu ve düz atkılıdır. Pencere üst kısımları sivri kemer ile geçilmiştir. Kemer küfegi taş ile örülmüştür. Cephe kesme taştır. Pencere aynaları da taştır. Sadece güney köşedeki ilk pencere aynısı bozulmuştur. Tepe pencereleri sivri kemer ile geçilmiştir ve kemerleri taştır. Ahşap doğrama olan tepe pencerelerinin doğramları kötü durumdadır. Zemin kat pencere önlerinde lokmalı demir parmaklık vardır ve doğramaları ahşaptır.
Güney köşesindeki ilk zemin kat pencere altında da bir açıklık vardır. Yakın dönemde kazılarak açılan dükkânın klima dış ünitesi yerleştirilmiştir. Zemin kat ile su basman arasında kat silmesi vardır.
Cephede ciddi anlamda kararma vardır. Saçak ve kasnak silmelerinde malzeme kaybı ve aşınması yüksek orandadır. Silme alınlarındaki kurşunlarda bozulmalar vardır. Kasnaktaki taş derzlerinde boşalma görülür. Demir kılıçlamalarda paslanma ve pasın akmasından dolayı bu bölümlerde kirlenmeler vardır. Cephede klima ünitesinin her iki yanında çimento harçlı müdahale yapılmıştır.
Doğu ve güney cephe köşesindeki çal köşe üst kısmındaki mukarnaslar aşınmıştır ve aşınma nedeni ile şekilleri seçilememektedir.
DOĞU CEPHESİ
2.2.4 GÜNEY CEPHESİ
Kadırga Limanı caddesine bakan cephe bakımsızlık ve doğal koşullar nedeni ile yıpranan diğer cepheleri ile aynı durumdadır. Kesme taş cephelerinde malzeme kaybı, derz müdahalesi, kararma, taşlarda yüzey aşınması olan cephe revak duvarından sonraki bahçe duvarındaki düzensiz örüm tekniği ile akılda soru işaretleri bırakır.
GÜNEY CEPHESİ
GÜNEY CEPHESİ
Zemin kotta 2 adet penceresi, üst kotta da 2 adet penceresi vardır. Pencere aksları aynı olup özellikleri açısından doğu cephesindeki pencerelerle aynıdır. Bodrum kattaki muhdes dükkân girişi bu cepheden yapılmaktadır. Geniş ve dikdörtgen formdaki açıklık yapı cephe karakterini tamamen bozmaktadır.
Revağa açılan pencere tuğla ile örülerek kapatılmıştır. Revak duvarının sonuna kadar devam eden kesme taş örgü bundan sonra bozulmaktadır. Kaba yonu taş örgü bahçe duvarında yapı bahçesine girişte ahşap kapı bulunur. Buraya sokağa taşan 6 rıhtlı taş merdiven ile ulaşılır. Ahşap kapı şakulünden kaçmıştır, malzeme kayıpları vardır.
2.3 KALEM İŞLERİ
Yapı kubbe ve kemer altı ile pandantiflerdeki kalem işleri 16. Yüzyılda değil 18.yy.-19.yy. da yapıya yapılmıştır. Yapı üst örtü sistemi alt kısmında görülen çiçek motifli kalem işlerinin zemin ve üst kot duvarlarında da devam ettiği yerinde yapılan tespitlerden anlaşılmaktadır.
Pandantifler içindeki çiçek motifli madalyonlar içinde yazılan arapça yasılar ile büyük ölçüde okunamamakta hatta görünmemektedir.
2.4 BAHÇE DUVARLARI
Kaba yonu taş örgülü bahçe duvarları özenli bir örgü sistemine sahip değildir. Kaba yonu taşlarda çok ciddi malzeme kaybı ve derz boşalmaları vardır. Özellikle Fevziye Mektebi sokağa bakan bahçe duvarı ile batı yönündeki bahçe duvarı kötü durumdadır. Taşlardaki malzeme kaybı ciddi boyuttadır. Hapruştalar özgün olmayıp betondur.
Doğu yönü bahçe duvarında sıyan mektebine bitişik olan duvarın bir kısmı ise özgün değildir.
KUZEY YÖNÜ BAHÇE DUVARI
KUZEY YÖNÜ BAHÇE DUVARI
BATI YÖNÜNDEKİ BAHÇE DUVARI
BATI YÖNÜNDEKİ BAHÇE DUVARI
KUBBEDEKİ KALEM İŞLERİ
2.5 YAPIDAKİ BOZULMALAR
Yapı 16. Yüzyıldan günümüze gelinceye kadar bir çok dönem değişikliğe uğramıştır. Yakın dönemdede basınevi ve depo olarak kullanılan yapı birçok anıtsal yapımız gibi bakımsızlık, doğal koşullar ve zaman nedeni ile yıpranmıştır. Doğramaları değişen, zemin döşemesi yok olan, revak bölümü günümüze ulaşamayan yapıya yakın dönemde kısmi bodrum katta eklenmiştir. Bodrum kat cephe düzenini bozmakla birlikte sıbyan mektebinin güney yönüne bakan bölümünün zemininde sehim oluşumuna neden olmuştur.
Yapı dış duvarlarında, bahçe duvarlarında taş yüzeylerde aşınma ve malzeme kaybı vardır. Derzlerde boşalma olmuştur. Özellikle kararma cephelerdeki en büyük sorunlardandır.
İç kısımda yakın dönemde pencereler kapatılmış, kuzey cephesinde pencere yeri açılmış, güney ve doğu cephesinde bodrum kattaki dükkan nedeni ile açıklıklar yapılmıştır. Ayrıca zemin döşemesi şap olarak yenilenmiştir. İç ve dış duvarlarda kısmide olsa bazı bölgelerinde çimento harçlı sıva müdahalesi yapılmıştır. İç duvar özgün sıvalarında bozulma ve dökülmeler vardır. Tavanlar yakın dönemde çıkan yangın sonucunda ciddi hasar görmüştür. Kapı ve pencere doğramaları yakın dönemde değiştirilmiştir. Kurşun kaplamalar ise kötü durumdadır . Saçak ve kasnak silmelerinin alınlarındaki kurşun levhalar bozulmuştur.
Duvarlarda çatlak oluşumları tespit edilmiştir.
3.RESTİTÜSYON RAPORU
16. yüzyıl yapısı olan sıbyan mektebi günümüze gelinceye kadar sadece yakın dönemde maruz kaldığı yanlış uygulamalar ile değil farklı dönemlerde yapılan değişikler sonucunda ulaşmayı başarabilmiştir.
Yapıdaki izler, dönem yapılarının tipolojik araştırmaları, yazılı ve görsel kaynakların incelenmesi sonucunda sıbyan mektebinin 4 faklı döneminin olduğu tespit edilmiştir.
Buna göre yapının ilk yapıldığı 16. Yy. daki restitüsyonu; 18.yy-19.yy arasında kalem işlerinin yapıldığını düşündüğümüz dönemi , 20. Yüzyıl başı ve 20. Yy. sonu olarak 4 farklı dönem de yapı restitüsyonu hazırlanmıştır.
Yapı dönem restitüsyonları;
1.DÖNEM; 16.YÜZYIL RESTİTÜSYONU
2. DÖNEM; 18.YY.-19.YY RESTİTÜSYONU
3.DÖNEM; 20. YY. BAŞI
4. DÖNEM; 20. YY.SONU (mevcut durum)
1.DÖNEM; 16.YÜZYIL RESTİTÜSYONU
16. yüzyıl restitüsyonu sıbyan mektepleri dönem tipolojileri araştırılarak, yapıdaki izlerle ve bu bilgiler ışığında hazırlanmıştır. Buna göre restitüsyonda alınan kararlar şunlardır;
Yapı özgününde revak ve 2 derslikten oluşmaktadır. Bu dersliklerden biri yazlık sınıf ki aynı zamanda eyvan, diğeri kışlık sınıftır. Revağın olduğunu hem mevcuttaki kuzey ve güney cephesinde bulunan derslik bölümü dışında devem eden kagir duvarlardan hemde dönem analizlerinden anlaşılmaktadır. Ayrıca mevcutta batı cephesi yönünde bahçede mermer döşemeler kısmi olarak tespit edilmektedir ki bu tespitte yapının ön kısmında bir revağının olduğunu göstermektedir. 16. Yüzyılda yapılmış II.Beyazıd Sıbyan mektebinde ve Sitti Hatun sıbyan mektebinde eyvan ve derslik bölümleri ve bu mekanları ayıran ortada bir duvar ve ön kısımlarında revak bölümü görülmektedir.
Yapının Alman Mavilerinde de revak bölümü görülmektedir. Bu izler ve tespitler ışığında yapının batı yönüne revak bölümü çizilmiştir. Revak sınırı kuzey yönünde, sıbyan mektebi duvarına bitişik konumlanmış duvar dış kontürü esas alınarak belirlenmiştir. Bu duvardan ve simetrisi olan güney duvarından anlaşıldığı üzere revak bölümünün 2 yan duvarı kapalı, ön bölümü açıktır. Dönem analizleri yapıldığında revak bölümünün ahşap sütunlu olduğu anlaşılır. Batı yönüne doğru tek eğimli çatı stürktürü üst örtüsü kurşun olarak önerilmiştir. Ahşap sütunlara taşıtılan çatı strüktürü ahşaptır. Yanlardaki kagir duvarlarda mevcutta tespit edilen açıklıklar, pencere olarak
korunmuştur ki güneydeki duvar üzerindeki pencere yakın dönemde kapatılmış; kuzeydeki pencere açıklığı ise kapıya dönüştürülmüştür.
Revak bölümü döşemesi pişmiş tuğla olarak önerilirken; sütunların oturduğu bölüm mevutta tespit edildiği üzere mermer olarak çizilmiştir.
Döşeme kotu mevcuttaki mermer döşeme kotu esas alınarak oluşturulmuştur. Derslik bölümleri döşemesi mevcutta özgün değildir. Bu nedenle -0.63 kotunda bulunana mermer kaplama özgün kot olarak alınmıştır. Bahçe kotu da bu kottan 10 cm. aşağıya çekilmiştir.
Sıbyan mektebi restitüsyonda da yol kotudan üst sette yer alır. Alman mavilerinde ve pervititch haritalarından da görülen güney cephe merdivenleri korunmuştur.
Derslik kısmı kuzeydeki mekandır. Güney bölümdeki kısım yazlık derslik ve eyvan bölümüdür. Bunu batı cephesindeki mevcut giriş kısmının olduğu süt tuğla kemerden anlaşılmaktadır. Bu kemerin iç kısma bakan bölümünde bursa kemeri ile u açıklık geçilmiştir. Zaten yerinde kemerin alt kısmının başka bir dönemde kapatıldığı anlaşılmaktadır. Ayrıca incelenen dönem örneklerinde de yazlık derslik, eyvan kısımlarının revağa bakan duvarları tamamen kapalı değil, genişçe bir açıklığı olan bir duvardır. Bu tespitler ışığında eyvana girilen bölüm kemer genişliği boyunca açılmış, revaktan eyvana geçiş açıklığı olarak bırakılmıştır.
Kış ve yaz derslikleri arasında u durumda bir duvarın olması gereklidir ki II.Beyazıd ve Sitti Hatun sıbyan mektepleri plan şeması da böyledir. 1. Dönem restitüsyonda 2 derslik arasında mevcutta boş olan kemerin alt kısmına duvar örülmüş, bir kapı ile 2 mekan birleştirilmiştir. Kapı duvarın sol köşesinde çizilmiştir. İncelenen dönem örneklerinde 2 mekan arasında bir adette pencere açıklığının olduğu tespit edildiğinden projede kapının sağına mevcut özgün pencere ebatlarına uygun bir pencere açıklığı çizilmiştir.
Kışlık ve yazlık mekanların döşeme kotu revak döşemesi ile aynı kot olarak kabul edilmiş ve pişmiş tuğla önerilmiştir. Döşeme malzemesi o dönemdeki yapılar incelenerek önerilmiştir. Pişmiş toprak olabileceği gibi taş olan döşeme malzemesi projede pişmiş tuğla yapılmıştır.
1.DÖNEM RESTİTÜSYONDA REAK BÖLÜMÜ İLE 2 DERSLİK ARASINA DUVAR EKLENMİŞTİR.
Yapı üst örtü şekli mevcuttaki gibi kurşun olarak önerilmiştir.
Kalem işleri ise kaldırılmıştır.
Yakın dönemde yapılan kısmi bodrum kat kaldırılmıştır. Duvarlar horasan sıva olarak bırakılmıştır.
Kuzey cephesinde yakın dönemde açılan pencere açıklığı kapatılmıştır. Kuzey duvarında orta aksta mevcutta tespit edilemeyen ancak; dönemsel tipolojilerde ocağın olduğu dikkate alınarak olması gereken ocak nişi yerleştirilmiştir. Ocağın iki yanınada birer tane niş yapılmıştır ki bu nişlerden sağ köşedeki mevcutta da vardır. Ocağın bu duvara açılmasının en büyük nedeni ocak nişinin olduğu duvarın zemin kotunda sağır olmasıdır ki kuzey cephesi sağır bir duvardır. Bu belgeler ışığında yapının ocak kısmı kuzey duvarına yerleştirilmiştir. Ocak ile ilgili hiçbir belge olmadığından ocak ön kısmı demir aksamlı, malakari sıvadan sade bir formda önerilmiştir.
Mevcutta yakın dönemde iç kısmına örülen tuğla duvar ile kapatılan pencere nişleri açılmıştır. Aynı şekilde kapatılan tepe pencereleri de açılmıştır.
Daha sonraki bir dönemde eklenen ahşap asma kat kaldırılmıştır.
Pencere ve kapılar ahşap olarak önerilmiştir. Pencereler klasik yapı detayı adlı kitaptan alınan detaylar doğrultusunda hazırlanmıştır. Kanatlı olarak önerilen pencereler dış mermer söve içine oturur. Tepe penceresindeki dışlıklar yuvarlak gözlü, dönem örneklerine uygun olarak önerilmiştir.
2. DÖNEM; 18.YY.-19.YY RESTİTÜSYONU
2. DÖNEM RESTİTÜSYONDA REVAK BÖLÜMÜ KORUNMUŞ, REVAĞIN KUZEYBATI KÖŞESİNDE BİR ODA EKLENMİŞ, 2 DERSLİK ARASINDAKİ DUVAR KALIDIRLMIŞTIR.
1.dönem ile 2. dönem arasındaki farklılıklar şunlardır;
Öncelikle mevcut kalem işlerinin 2 mekan arasındaki açıklığı geçen kemerin alt kısmında da yapılmış olması bize 1. Dönemde olan, yazlık ve kışlık derslikleri arasındaki duvarın kaldırıldığını gösterir. Kalem işlerinin 18.yy-19.yy’ da yapılmış olması yüksek ihtimaldir. Bu nedenle kalem işlerinin yapıldığı dönemdeki onarımda ara duvarın kaldırıldığı söylemek yanlış olmayacaktır.
2 mekan arasındaki duvar bu dönemde kaldırılmış ve yazlık derslik, eyvan kısmına giriş sağlayan 3.20 m. Açıklığındaki kemer altıda kapatılarak burada yapılan kapı ile mekana giriş sağlanmıştır. Kapı sol yanına 1 adette mevcutta mermer söveli olan pencerede eklenmiştir.
Bunun dışında mevcutta kuzeybatı köşesinde bulunan kagir tek mekanlı odanında bu dönemde eklendiğini söylemek yanlış olmayacaktır.
Bu dönemde revak kısmının yıkılıp yıkılmadığı ile ilgili kesin bir belge yoktur. Ancak 1913-1914 yıllarında yapılmış Alman mavileri haritası incelendiğinde sıbyan mektebinin revak bölümü ile bir bütün halinde çizildiği görülür. Bu belgede bize revak kısmının 18.yy-19.yy’ dan sonraki bir dönemde yıkıldığını gösterir. Tespitler ışığında revak kısmı aynen korunmuş sadece; kuzey batı köşesindeki mekan revak çatı sistemi alt kısmına eklenmiştir.
Bu dönemde de ahşap asma kat ilavesi yoktur.
3.DÖNEM; 20. YY. BAŞI
Bu dönem ile 2. Dönem arasındaki farklar şunlardır;
Mevcutta sıbyan mektabi ahşap asma kat ile 2 kat olarak kullanılmaktadır. Ahşap katın makaralı korkulukları, merdivenindeki limon kiriş sistemi, ahşap kirişlemeler bu eklenen katın 20. Yy başlarında olduğunu göstermektedir. Bu nedenle 3. Dönem restitüsyonu hazırlanmış ve ahşap karkaslı asma kat ilavesi yapılmıştır.
Bu dönemle ilgili bir belirsiz ise mevcutta olmayan, revak kısmının ne zaman yıkılmış olduğunun bilinmemesidir. Aslında 1923 yılı pervititch haritasında revak kısmı yoktur. Bu belge bize revak kısmının 1923 yılından önce yıkıldığını gösterir. Ancak ahşap eklentinin ne zaman yapıldığını ile ilgili bir belge kesin bir olmadığından yapının revak kısmı 2. Dönem şekli ile korunmuştur. Yapının 4. Döneminde ise revak kısmı kaldırılmış, mevcut durumu 4. Ve son dönemi olarak kabul edilmiştir.
3. DÖNEMDE AHŞAP SİSTEMDEKİ ASMA KAT EKLENMİŞTİR.
4. DÖNEM; 20. YY.SONU;
Yapı bu dönemi aslında mevcut durumunu gösterir. 3. Dönem kısmında da açıklandığı üzere revak kısmının ne zaman yıkıldığı, ahşap asma katın ne zaman eklendiği ile ilgili bir belge olmadığından bu ek kısımlar 2 dönem içinde incelenmiştir.
4. dönem tamamen mevcut ile aynıdır. Revak bölümü kaldırılmış, kısmi bodrum kat yapılmış, döşeme kotları değişmiş, pencereler kapatılmıştır.
4. DÖNEM İSE MEVCUT DURUM İLE AYNIDIR.
4.RESTORASYON RAPORU
Yapı günümüze ulaşıncaya kadar hem dönemsel olarak hemde yanlış uygulamalarda özgün halini büyük bir ölçüde değiştirmiştir. Elimizde yapının 1. Dönemine ait belgeler yeterli değildir. 1. Dönem yapıdaki izler ve sıbyan mektep plan şemalarından yola çıkılmak üzere hazırlanmıştır.
2. dönem ise mevcut yapıdaki izler ve belgelerle hazırlanmıştır. Yapıdaki mevcut kalem işleri bu dönemin hazırlanmasında en büyük belge olmuştur. Çünkü derslik ve eyvan arasındaki bölücü kagir duvarın kaldırıldığı ve buradaki kemer altındaki kalem işlerinden tespit edilmiştir.
3. dönem ahşap asma katın eklendiği dönemi, 4. Dönem ise mevcut durumu belgeler.
Dönemler incelendiğinde restorasyon önerimizde 1. Dönem restitüsyonu esas alınmıştır. Ancak 2. Dönem restitüsyonda giriş kısmına eklenen oda bölümü restorasyonda aynen korunmuştur.
Buna göre restorasyonda alınan kararlar şunlardır;
Ahşap dikmeleri revak bölümünün restitüsyon projesine uygun olarak yapılacaktır. Revak ve avlu da özgün döşeme kotu araştırılması yapıldıktan sonra bir iz bulunamaması durumunda restorasyondaki kotlara uygun olarak revak ve avlu döşemeleri yapılacaktır.
Revak ahşap dikmeleri 15×15 ebadında karedir. Mermer döşemeye taş alt kaidesi ile oturtulur. Kaide detayı projesine uygun yapılacaktır (bkz. Restorasyon plan paftası).
Ahşap çatı sistemi ile yapılan revak üst örtüsü kurşun kaplamadır. Kurşun kaplama altına su yalıtımı yapılması gereklidir.
Revakta bulunan kapalı oda bölümü mevcut durumu ile korunacaktır. Revağa bakan kapı yenilenirken, kuzey avlusuna bakan aslında pencere olan kapı tekrar pencere olarak çizilmiştir.
Çatı arasında, revağa bakan alın kısmı bağdadi sıva olarak, mevcutta tespit edildiği şekli ile yapılacaktır.
Kapılar orta göbeklidir ve elde belge olmadığından sade bir formda önerilmiştir. Restorasyonda verilen detaya uygun imal edilecektir (bkz.restorasyon detay paftası).
Güney duvarında revağa bakan ve yakın dönemde kapatılan pencere yeri açılacak, mermer söve tamamlandıktan sonra lokmalı demir parmaklık yapılacaktır. Pencereye dönüştürülen kuzey duvarındaki kapı açıklığına da mermer söve ve lokmalı demir parmaklık yapılacaktır.
Revak tavanı ahşap çıta tanzimidir. Karolajlı olan tavan çıta detayı restorasyon projesine uygun yapılacaktır (bkz. Restorasyon tavan planı)
Revak döşemesi altıgen pişmiş toprak olarak önerilmiştir. Araştırma kazısında daha farklı bir malzemeye ait iz tespit edilirse özgün döşeme malzemesi ile revak bölümü döşenmelidir. Eğer bir tespit yapılamıyorsa projeye uyulmalıdır. Dikmeler ise mermer döşemeye oturtulmaktadır.
Dersliklerin döşemesi mevcutta şaptır. Uygulamada şap kaldırılmalı ve özgün döşeme araştırılması yapılmalıdır. Eğer araştırmada bir belge tespiti yapılamazsa projede önerilen pişmiş toprak döşeme yapılmalıdır.
Duvarlar horasan sıvadır. Ancak sıva mevcutta kötü durumdadır. Bazı bölümlerinde çimento harçlı sıva müdahalesi, dökülen bölümleri vardır. Sıva raspası yapılmadan önce kubbelerde ve duvarların tamamında kalem işi raspası yapılmalı ve alttan çıkan kalem işleri, mevcuttaki kalem işi motifleri eskiz kağıdına alındıktan sonra, özgün olmayan, sağlıklı olmayan ve çatlakların olduğu bölümlerdeki sıva raspa yapılmalıdır. Alttan çıkan duvardaki çatlak, taş ve derz bozulmaları onarıldıktan sonra horasan harç ile sıvası yapılmalıdır.
Yapıda çatlak olan bölgeler 20 cm sağ ve sol yandan açıldıktan sonra konunun uzmanlarınca yerinde değerlendirilmeli ve onların karar vereceği yöntemler ile onarılmalıdır.
Dersliklerin orta kısmında bulunan kemerin alt kısmındaki gergi demirleri mevcutta tespit edilememiştir. Ancak gergilerin uç kısımları cephede kılıçlama olarak görülmektedir. Uygulama sırasında konunun uzmanlarınca yerinde konu değerlendirilmeli ve demir gergi sistemi kemer açıklığında yapılmalıdır. Bu bölüme projesine uygun olarak özgün örme sistemi ve malzemesine uygun olarak duvar örülecektir.
Cephe duvarlarına ciddi boyutta kararma vardır. Mekanik yöntem ile (mikro kumlama ) temizlenmelidir. Mermer yüzeylerde ise kimyasal temizleme yöntemi uygulanmalıdır.
Bitkilenmeye karşı bitki oluşumlarının köklerine kimyasal madde dökülmelidir.
Kurşun örtü özellikle profil alınlarındaki kısımlar kötü durumdadır. Kurşun örtü uygulamada alınmalı ve yenilenmelidir. Kuşun levhanın alttındaki çamur sıvanın durumuna bakıldıktan sonra gerekli görülürse yenilenmelidir. Sökülen kurşun levhalardan kullanılacak durumda olanlar tekrardan kullanılabilir.
Kasnak alt kısımlarındaki bölümlerde bulunan kuşun kaplamada yenilenmelidir.
Cephe taşlarında, iç yüzeyde sıva raspası yapıldıktan sonra çıkan taş yüzeydeki 5 cm.den büyük olan malzeme kayıplarında çürütme yöntemi ile tümleme yapılmalı, bu yöntemde özgün taş kullanılmalıdır.5 cm.’ den küçük olan malzeme kayıplarında onarım yapılmamalıdır.
Cephedeki Tuğla yüzeylerde, 5 cm. büyük olan kayıplarda özgün malzeme ebattaki tuğla ile yenilenmelidir.5 cm. küçük malzeme kayıplarında bir müdahale yapılması önerilmez.
Cephe yüzeylerinde yakın dönemde yapılmış çimento harçlı sıvalar alınmalıdır. Doğu cephesindeki beton saçak kaldırılarak özgününe uygun olarak küfegi taş saçak yapılmalıdır.
Derz boşalmaları için özgün derz oranlarında hazırlanan karışımdaki harç ile derzleme yapılmalıdır.
Cephede yakın dönemde yapılmış derzlemeler alınmalı ve özgün harç karışımındaki oranlarla hazırlanan harç ile derz yapılmalıdır.
Cephede kat silmesi, saçak ve kubbe etek silmelerinde profiller dahi okunamamaktadır. Bu bölgelerde taş yüzeylerinde ciddi bir malzeme kaybı vardır. Silme profili okunan taşlardan alınan kalıplara uygun olarak hazırlanan küfegi taş ile bu bölümler yenilenmelidir.
Yakın dönemde yapı alt kısmının kazılması ile açılan dükkan bölümü kapatılmalıdır. İç kısmıda düzgün bir şekilde doldurulmalıdır. Dükkan cephesi ve doğu duvarındaki klima için açılan bölümler özgün örme sistemine uygun olarak küfegi taş ile tekrardan örülmelidir.
Pencere aynalarında bozulan kısımlar küfegi taş ile yenilenmelidir.
Lokmalı demir parmaklıkların ve kılıçlamaların üzerlerindeki pas zımpara yada telli fırçalar ile temizlenmeli, antipas uygulaması yapıldıktan sonra boyanmalıdır. Boyanın siyah renk olması önerilir.
Doğu yönündeki bahçe duvarının, sıbyan mektebine bitişik bir bölümü özgün değildir. Bu bölüm söküldükten sonra özgün yapım sistemi ve malzemesine uygun olarak yeniden örülmelidir. Bahçe duvarlarında ciddi anlamda malzeme kaybı ve derz boşalması vardır. Kaba yonu taş yüzeylerde 5 cm. büyük olan malzeme kayıplarında taşlar çürütme yöntemi ile tümlenmelidir. 5 cm.’ den az olan malzeme kayıplarında bir müdahale bulunması önerilmez. Mevcutta beton olan harpuştanın alınması ve yerine taş harpuşta yapılması önerilir. Harpuşta detayı projesine uygun yapılmalıdır (bkz. Restorasyon detay paftası)
Güney yönündeki bahçe giriş kapısı kötü durumdadır. Uygulamada imalat detayı mevcut kapıdan alındıktan sonra bu kapını yenilenmelidir.
Yapıdaki pencere ve kapı doğramaları projedeki detaya uygun yapılmalıdır (bkz. Restorasyon detay paftası)
Uygulamada kullanılacak ahşapların hepsinin fırınlanmış ve emprenye edilmiş olması gereklidir. Ahşap malzeme 1. Sınıf çam kullanılacaktır.
Bu yayının dayandığı rölöve, restitüsyon ve restorasyon raporu Taksim Yapı tarafından hazırlanmıştır.