Gül Camii (Câmi-i Gül / Aya Theodosia Kilisesi)
Gül Camii; İstanbul’un Fatih ilçesi Küçük Mustafa Paşa Mahallesi’nde, Haliç kıyısında yer alan ve Bizans döneminden günümüze ulaşan önemli kilise-cami yapılarından biridir. Câmi-i Gül, Aya Theodosia ve Hagia Theodosia adlarıyla da bilinen yapı; konumu, tarihsel gelişimi, mimari özellikleri, kriptası, malzeme ve bezeme unsurlarıyla bu belgede ayrıntılı olarak ele alınmaktadır.
Taksim Yapı tarafından hazırlanan 48 sayfalık çalışma; yapının çevresiyle ilişkisini, tarihsel kaynaklarını, plan ve kesitlerini, iç-dış mekân özelliklerini ve mevcut durum fotoğraflarını bir araya getiren kapsamlı bir mimari belgeleme arşividir.
Yapı Hakkında Öne Çıkan Bilgiler
Gül Camii, Fatih ilçesi Küçük Mustafa Paşa Mahallesi’nde, Gül Camii Sokağı ile Vakıf Mektebi Sokağı’nın kesiştiği noktada, Haliç kıyısındaki Aya Kapı’da yer almaktadır. Yaklaşık 1.420 metrekarelik bir alan üzerinde konumlanan yapı, İstanbul’un dördüncü ve beşinci tepelerini ayıran vadinin sonunda heybetli bir konumdan Haliç’e bakar; Ayasofya’dan sonra şehrin en yüksek kilise-camisi olma özelliğini taşır.
Tarihî İzler ve Mimari Belgeleme
Belgeleme çalışmasında, yapının dış nartekste günümüze ulaşan kuzey duvarı ile yandığı düşünülen ahşap son cemaat mahallinden geriye kalan izler ayrıntılı olarak fotoğraflanmıştır. Osmanlı dönemine ait özgün sokak döşemesi ve 1912-1913 tarihli son cemaat mahalli döşeme detayları da çalışmada yer alan tarihî belgeler arasındadır. Cephelerdeki tuğla örgü, kemerli pencere düzenleri ve kubbeler plan-kesit çizimleriyle birlikte belgelenmiştir.
Mevcut Durum Tespiti
İç mekânda özgün sıva yüzeyleri ile sonradan uygulanan çimento sıvalı yüzeylerin durumu karşılaştırmalı olarak belgelenmiş; nem ve bozulma izleri tespit edilerek koruma çalışmalarına temel oluşturacak şekilde kayıt altına alınmıştır.
Aşağıdaki 48 sayfalık özgün belgede tüm bu tespitler görsellerle birlikte sunulmaktadır.
Belge sayfalarını büyütmek için görselin üzerine tıklayın. Açılan görünümde sağ ve sol oklarla sayfalar arasında ilerleyebilirsiniz.
İlgili çalışma: Kariye Camii Restorasyon ve Konservasyon Süreci (2013–2024)
Gül Camii Mimari Araştırma ve Belgeleme Çalışması















































